Công nghiêp hóa hiện đại hóa đất nước





ChươngXII
ChươngXII
CÔNG NGHIỆP HÓA- HIỆN
CÔNG NGHIỆP HÓA- HIỆN
ĐẠI HÓA NỀN KINH TẾ
ĐẠI HÓA NỀN KINH TẾ
QUỐC DÂN TRONG THỜI
QUỐC DÂN TRONG THỜI
KỲ QUÁ ĐỘ LÊN CNXH Ở
KỲ QUÁ ĐỘ LÊN CNXH Ở
VIỆT NAM
VIỆT NAM




I.Tính tất yếu và tác dụng của CNH-HĐH
I.Tính tất yếu và tác dụng của CNH-HĐH
I.1 Khái niệm về CNH:
I.1 Khái niệm về CNH:



CNH theo nghóa hẹp
CNH theo nghóa hẹp



CNH theo nghóa rộng
CNH theo nghóa rộng



CNH ở Việt Nam: là quá trình chuyển đổi các hoạt
CNH ở Việt Nam: là quá trình chuyển đổi các hoạt
động SX-KD dòch vụ và quản lý KT- XH, từ sử dụng
động SX-KD dòch vụ và quản lý KT- XH, từ sử dụng
thủ công sang sử dụng phổ biến công nghệ kỹ thuật
thủ công sang sử dụng phổ biến công nghệ kỹ thuật
tiên tiến, nhằm tạo ra năng suất lao động xã hội cao.
tiên tiến, nhằm tạo ra năng suất lao động xã hội cao.








Công
Nghiệp
Hóa
Hiện
Đại
hóa
Công nghiệp hóa
quá trình biến
Một nước nông
Nghiệp thành
Nước Công nghiệp
Hiện đại hóa
Quá trình đưa nền
Kinh tế lên
Tính chất và
Trình độ của thời
Đại ngày nay
Nội dung: trang bò kỹ thuật cơ khí cho các ngành kinh
Tế quốc dân, đặc biệt trong công nghiệp
Trình độ: tương ứng với cuộc cách mạng công nghiệp
( từ cuối XVIII đến cuối XIX ở các nước phng tây )
Kết quả: tăng nhanh trình độ trang bò kỹ thuật cho lao
Động và năng suất lao động xã hội.
Những biểu hiện chính của thời đại hiện nay:
-
Tự động hóa sản xuất
-
Công nghệ sản xuất vật liệu mới
-
Phát triển nguồn năng lượng mới
-
Phát triển công nghệ sinh học
-
Phát triển công nghệ chất lượng cao (điện tử, tin học)




Những biểu hiện của hiện đ hóa tương ứng với nội dung
Những biểu hiện của hiện đ hóa tương ứng với nội dung
của cuộc cách mạng khoa học- kỹ thuật
của cuộc cách mạng khoa học- kỹ thuật


Cách mạng
Khoa học- kỹ thuật
Đặc trưng:
- Khoa học trở thành
LLSX tiếp
- Thời gian loại bỏ một
phát minh rút ngắn
lại, qui mô triển khai
ngày càng rộng hơn
Hai giai đoạn:
- Phát triển theo chiều
rộng:từ giữa XX đến cuối
những năm 70.
- Phát triển theo chiều sâu:
từ cuối 70(XX)đến nay,
còn gọi là CM KH- CN.
Thời gian:
-
Bắt đầu từ giữa thế kỷ XIX
-
Hiện nay đang tiếp diễn




Quá trình CNH
Quá trình CNH


Văn minh nông nghiệp
Kinh tế nông nghiệp
Văn minh công ngiệp
Kinh tế công nghiệp
Văn minh hậu công nghiệp
Kinh tế tri thức
-
KT thông tin: Information Economy
-
KT mạng : Network Economy
-
KT số : Digital Economy
-
KT dựa vào tri thức: Knowledge Based Economy
-
KT dẫn dắt bởi tri thức: Knowledge Driven Economy
-
KT tri thức : Knowledge Economy






Đặc
Điểm
Công
Nghiệp
Hóa
Hiện
Đại
Hóa

Việt
Nam
CNH gắn liền với HĐH: vừa thực hiện nội dung của CM công
Nghiệp, vừa tranh thủ ứng dụng nhũng thành tựu KH- CN
Tiếp cận kinh tế tri thức để hiện đại hóa những ngành những
Khâu có điều kiện nhảy vọt.
Mục tiêu xây dựng CNXH và độc lập dân tộc: xây dựng cơ
Sở vật chất- kỹ thuật cho CNXH, tăng cường sức mạnh
bảo vệ Nền độc lập dân tộc.
CNH- HĐH gắn với kinh tế thò trường: trong điều kiện nền
kinh tế hàng hóa nhiều thành phần theo cơ chế thò trường
Có sự quản lý của nhà nước XHCN.
CNH- HĐH trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế: mở cửa nền
kinh tế, phát triển các quan hệ kinh tế đối ngoại.




So sánh khái quát các nền KT
So sánh khái quát các nền KT
Yếu tố KT nông
nghiệp
KT công nghiệp KT tri thức
Đầu vào của SXLĐ, đất đai,
vốn
LĐ, đất đai, vốn, công
nghệ, thiết bò
LĐ, đất đai, vốn, công nghệ,
thiết bò, tri thức, thông tin
Các QT chủ
yếu
Trồng trọt, chăn
nuôi
Chế tạo, gia công Thao tác, điều khiển, kiểm
soát
Đầu ra của SX Lương thực Lượng thực, hàng tiêu
dùng, các XN công
nghiệp
Lượng thực, hàng tiêu dùng
chất lượng cao, CN tri thức,
công nghệ mới, vốn tri thức
Cơ cấu KT Nông nghiệp Công nghiệp, DV Các ngành KT tri thức thống
trò
Công nghệ chủ
đạo
Cơ giới hóa đơn
giản
Cơ giới hoá, hoá học
hoá, điện khí hoá
Công nghệ cao, điện tử, tin
học, siêu xa lộ thông tin




So sánh khái quát các nền KT
So sánh khái quát các nền KT
Yếu tố KT nông
nghiệp
KT công
nghiệp
KT tri thức
Cơ cấu xã hội Nông dân Công nhân Công nhân tri thức
Vai trò của KH-
CN
Không đáng kể Rất quan trọng Có ý nghiã quyết đònh
Tầm quan trọng của
GD
Ít quan trọng Rất quan trọng Có ý nghiã quyết đònh
Trình độ văn hóa
trung bình
Tỷ lệ mù chữ
cao
Trung học Cao đẳng, đại học
Vai trò của CN
thông tin và truyền
thông
Không lớn Lớn Rất quyết đònh
So sánh khái quát các nền KT (tt)




I.2 Tính tất yếu khách quan của CNH-HĐH:
I.2 Tính tất yếu khách quan của CNH-HĐH:
Nhiệm vụ xây dựng cơ sở vật chất- kỹ thuật cho
Nhiệm vụ xây dựng cơ sở vật chất- kỹ thuật cho
CNXH.
CNXH.
Tạo ra một năng suất lao động xã hội cao.
Tạo ra một năng suất lao động xã hội cao.
Khắc phục những yếu kém về cơ sở vật chất- kỹ
Khắc phục những yếu kém về cơ sở vật chất- kỹ
thuật và xây dựng QHSX mới.
thuật và xây dựng QHSX mới.


Dưới tác động của cách mạng KH-CN và quá trình
Dưới tác động của cách mạng KH-CN và quá trình
toàn cầu hóa kinh tế, CNH còn là xu thế tất yếu của
toàn cầu hóa kinh tế, CNH còn là xu thế tất yếu của
thời đại.
thời đại.





V.I.Lênin: “ Cơ sở duy nhất và thực sự để làm tăng của
V.I.Lênin: “ Cơ sở duy nhất và thực sự để làm tăng của
cải của chúng ta, để xây dựng XHCN chỉ có thể là đại
cải của chúng ta, để xây dựng XHCN chỉ có thể là đại
công nghiệp… không có một nền đại công nghiệp tổ
công nghiệp… không có một nền đại công nghiệp tổ
chức cao, thì không thể nói đến CNXH nói chung được,
chức cao, thì không thể nói đến CNXH nói chung được,
mà lại càng không thể nói đến CNXH đối với một nước
mà lại càng không thể nói đến CNXH đối với một nước
nông nghiệp được…” (V.I.Lênin, Toàn tập, tập 32, NXB
nông nghiệp được…” (V.I.Lênin, Toàn tập, tập 32, NXB
ST, HN-1970, Tr 528)
ST, HN-1970, Tr 528)




I.3 Tác dụng của CNH:
I.3 Tác dụng của CNH:
Biến đổi về chất LLSX.
Biến đổi về chất LLSX.
Thúc đẩy chuyển dòch cơ cấu kinh tế, huy động và sử
Thúc đẩy chuyển dòch cơ cấu kinh tế, huy động và sử
dụng có hiệu qủa các nguồn lực.
dụng có hiệu qủa các nguồn lực.
Thúc đẩy phân công lao động xã hội, thúc đẩy quá
Thúc đẩy phân công lao động xã hội, thúc đẩy quá
trình quy hoạch vùng, lãnh thổ hợp lý, khai thác lợi
trình quy hoạch vùng, lãnh thổ hợp lý, khai thác lợi
thế so sánh.
thế so sánh.
Nâng cao hiệu lực bộ máy quản lý kinh tế của nhà
Nâng cao hiệu lực bộ máy quản lý kinh tế của nhà
nước, tăng cường an ninh quốc phòng.
nước, tăng cường an ninh quốc phòng.
Tạo điều kiện vật chất để xây dựng nền kinh tế độc
Tạo điều kiện vật chất để xây dựng nền kinh tế độc
lập tự chủ.
lập tự chủ.
CNH - HĐH thành công là nhân tố quyết đònh sự
CNH - HĐH thành công là nhân tố quyết đònh sự
thắng lợi của con đường XHCN mà đất nước đi lên.
thắng lợi của con đường XHCN mà đất nước đi lên.




II Mục tiêu và quan điểm CNH-HĐH:
II Mục tiêu và quan điểm CNH-HĐH:
II.1 Mục tiêu của CNH
II.1 Mục tiêu của CNH
:
:


Mục tiêu tổng quát
Mục tiêu tổng quát
: xây dựng nước ta trở thành một
: xây dựng nước ta trở thành một
nước công nghiệp có
nước công nghiệp có
cơ sở vật chất- kỹ thuật hiện
cơ sở vật chất- kỹ thuật hiện
đại, cơ cấu kinh tế hợp lý, QHSX tiến bộ, phù hợp
đại, cơ cấu kinh tế hợp lý, QHSX tiến bộ, phù hợp
với
với
quá trình phát triển của LLSX, đời sống vật chất và
quá trình phát triển của LLSX, đời sống vật chất và
tinh thần cao, quốc phòng an ninh vững chắc, dân
tinh thần cao, quốc phòng an ninh vững chắc, dân
giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn
giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn
minh … phấn đấu đến năm 2020 về cơ bản trở thành
minh … phấn đấu đến năm 2020 về cơ bản trở thành
nước công nghiệp.
nước công nghiệp.




II.2 Các quan điểm của Đảng Cộng Sản Việt
II.2 Các quan điểm của Đảng Cộng Sản Việt
Nam về CNH-HĐH:
Nam về CNH-HĐH:
( VK ĐH VIII )
( VK ĐH VIII )
CNH-HĐH phải giữ vững độc tự chủ đi đôi với mở rộng
CNH-HĐH phải giữ vững độc tự chủ đi đôi với mở rộng
hợp tác quốc tế, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ
hợp tác quốc tế, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ
kinh tế đối ngoại.
kinh tế đối ngoại.
CNH-HĐH là sự nghiệp của toàn dân, của mọi thành
CNH-HĐH là sự nghiệp của toàn dân, của mọi thành
phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nước là chủ đạo.
phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nước là chủ đạo.
CNH-HĐH phải lấy việc phát huy nguồn lực con người
CNH-HĐH phải lấy việc phát huy nguồn lực con người
làm yếu tố cơ bản cho sự phát triển nhanh và bền
làm yếu tố cơ bản cho sự phát triển nhanh và bền
vững.
vững.




CNH-HĐH phải coi khoa học và công nghệ là động
CNH-HĐH phải coi khoa học và công nghệ là động
lực, kết hợp công nghệ truyền thống với công nghệ
lực, kết hợp công nghệ truyền thống với công nghệ
hiện đại, tranh thủ đi nhanh vào hiện đại ở những
hiện đại, tranh thủ đi nhanh vào hiện đại ở những
khâu quyết đònh.
khâu quyết đònh.
CNH-HĐH phải lấy hiệu qủa kinh tế-xã hội làm tiêu
CNH-HĐH phải lấy hiệu qủa kinh tế-xã hội làm tiêu
chuẩn cơ bản để xác đònh phương án phát triển, lựa
chuẩn cơ bản để xác đònh phương án phát triển, lựa
chọn dự án đầu tư.
chọn dự án đầu tư.
CNH-HĐH phải kết hợp chặt chẽ và toàn diện phát
CNH-HĐH phải kết hợp chặt chẽ và toàn diện phát
triển kinh tế với an ninh quốc phòng.
triển kinh tế với an ninh quốc phòng.




ĐH IX nhấn mạnh thêm 3 quan điểm về CNH-HĐH:
ĐH IX nhấn mạnh thêm 3 quan điểm về CNH-HĐH:


Con đường CNH-HĐH
Cần và có thể rút
Ngắn so với các
Nước đi trước
CNH-HĐH phải bảo đảm xây dựng
Nền kinh tế độc lập tự chủ và
Chủ động hội nhập kinh tế quốc
tế
Phát triển kinh tế nhanh có hiệu
Quả và bền vững, tăng trưởng kinh tế
Đi đôi với thực hiện tiến bộ,
Công bằng XH và bảo vệ môi trường
Sinh thái.




III Nội dung của CNH-HĐH:
III Nội dung của CNH-HĐH:
III.1 Nội dung cơ bản của CNH-HĐH:
III.1 Nội dung cơ bản của CNH-HĐH:


Thứ nhất
Thứ nhất


:
:
Phát triển LLSX trên cơ sở thực hiện cơ khí
Phát triển LLSX trên cơ sở thực hiện cơ khí
hóa nền sản xuất và áp dụng những thành tựu KH-CN
hóa nền sản xuất và áp dụng những thành tựu KH-CN
hiện đại.
hiện đại.