Xem bản đẹp trên 123doc.vn

Chuẩn kiến thức LỚP 6 Ngữ văn

LỚP 6
CHỦ ĐỀ MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT GHI CHÚ
1.TIẾNG VIỆT
1.1.Từ vựng
-Cấu tạo từ -Hiểu vai trò của tiếng trong cấu tạo từ.
-Hiểu thế nào là từ đơn, từ phức Nhận biết các từ đơn, từ phức; các loại từ phức:từ ghép,
từ láy trong văn bản
-Các lớp từ
-Hiểu thế nào là từ mượn.
-Biết cách sử dụng từ mượn trong nói và viết.
Nhận biết các từ mượn trong văn bản.
-Hiểu thế nào là từ Hán Việt.
-Hiểu nghĩa và biết cách sử dụng một số từ Hán Việt thông dụng
-Nhận biết từ Hán Việt thông dụng trong văn bản.
-Biết nghĩa 50 yếu tố Hán Việt thông dụng xuất hiện
nhiều trong các văn bản học ở lớp 6.
-Cụm từ -Hiểu thế nào là cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ.
-Biết cách sử dụng các cụm từ trong nói và viết.
-Nắm được cấu tạo và chức năng ngữ pháp của cụm
danh từ, cụm động từ, cụm tính từ.
-Nhận biết cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ trong
văn bản.
-Câu -Hiểu thế nào là thành phần chính và thành phần phụ của câu.
-Hiểu thế nào là chủ ngữ và vị ngữ.
-Biết cách chữa lỗi về chủ ngữ, vị ngữ trong câu.
-Phân biệt được thành phần chính và thành thành phần
phụ của câu.
-Nhận biết chủ ngữ và vị ngữ trong câu đơn.
-Hiểu như thế nào là câu trần thuật đơn.
-Biết các kiểu câu trần thuật đơn thường gặp.
-Biết cách sử dụng câu trần thuật đơn trong nói và viết, đặc biệt là
trong viết văn tự sự và miêu tả.
-Nhớ đặc điểm ngữ pháp và chức năng của câu trần thuật
đơn.
-Nhận biết câu trần thuật đơn trong văn bản.
-Xác định được chức năng của một số kiểu câu trần thuật
đơn thường gặp trong các truyện dân gian.
-Dấu câu -Hiểu công dụng của một số dấu câu:dấu chấm, dấu phẩy, dấu chấm
hỏi, dấu chấm than.
-Biết cách sử dụng dấu câu trong viết văn tự sự và miêu tả.
-Biết các lỗi thường gặp và cách chữa các lỗi về dấu câu.
-Giải thích được cách sử dụng dấu câu trong văn bản.
1.3.Phong cách ngôn
ngữ và biện pháp tu từ
-Hiểu thế nào là so sánh, nhân hóa, ẩn dụ, hoán dụ.
-Nhận biết và bước đầu phân tích được giá trị của các biện pháp tu
từ so sánh, nhân hóa, ẩn dụ, hoán dụ trong văn bản.
-Biết cách sử dụng các biện pháp tu từ so sánh, nhân hóa, ẩn dụ,
hoán dụ trong nói và viết.
1.4.Hoạt động giao tiếp -Hiểu thế nào là hoạt động giao tiếp.
-Nhận biết và hiểu vai trò của các nhân tố chi phối một cuộc giao
tiếp.
-Biết vận dụng những kiến thức trên vào thực tiễn giao tiếp của bản
thân.
-Biết vai trò của nhân vật giao tiếp, đối tượng giao tiếp,
phương tiện giao tiếp, hoàn cảnh giao tiếp trong hoạt
động giao tiếp.
2.TẬP LÀM VĂN
2.1.Những vấn đề
chung về văn bản và
tạo lập văn bản.
-Khái quát về văn bản. Hiểu thế nào là văn bản Trình bày được định nghĩa về văn bản: nhận biết văn bản
nói và văn bản viết.
-Kiểu văn bản và
phương thức biểu đạt.
-Hiểu mối quan hệ giữa mục đích giao tiếp với kiểu văn bản và
phương thức biểu đạt.
-Hiểu thế nào là văn bản tự sự, miêu tả, biểu cảm, lập luận, thuyết
minh và hành chính-công vụ.
-Biết lựa chọn kiểu văn bản phù hợp với mục đích giao
tiếp.
-Nhận biết từng kiểu văn bản qua các ví dụ.
2.2.Các kiểu văn bản.
-Tự sự -Hiểu thế nào là văn bản tự sự.
-Hiểu thế nào là chủ đề, sự việc và nhân vật, ngôi kể trong văn bản
tự sự.
-Nắm được bố cục, thứ tự kể, cách xây dựng đoạn và lời văn trong
bài văn tự sự.
-Biết vận dụng những kiến thức về văn bản tự sự vào đọc-hiểu tác
phẩm văn học.
-Biết viết đoạn văn, bài văn kể chuyện có thật được nghe hoặc
chứng kiến và kể chuyện tưởng tượng sáng tạo.
-Biết trình bày miệng tóm lược hay chi tiết một truyện cổ dân gian,
một câu chuyện có thật được nghe hoặc chứng kiến.
-Trình bày được đặc điểm của văn bản tự sự, lấy được ví
dụ minh họa.
-Biết việt đoạn văn có độ dài khoảng 70-80 chữ tóm tắt
một truyện cổ dân gian hoặc kể chuyện theo chủ đề cho
sẳn; bài văn có độ dài khoảng 300 chữ kể chuyện có thật
đã được nghe hoặc chứng kiến và kể chuyện sáng tạo
(thay đổi ngôi kể, cốt truyện, kết thúc)
-Miêu tả -Hiểu thế nào là văn bản miêu tả, phân biệt được sự khác nhau giữa
văn bản tự sự và văn bản miêu tả.
-Hiểu thế nào là các thao tác quan sát, nhận xét, tưởng tượng, so
sánh và vai trò của chúng trong viết văn miêu tả.
-Nắm được bố cục, thứ tự miêu tả, cách xây dựng đoạn và lời văn
trong bài văn miêu tả.
-Biết vận dụng những kiến thức về văn bản miêu tả vào đọc-hiểu
tác phẩm văn học.
-Trình bày được đặc điểm của văn bản miêu tả, lấy được
ví dụ minh họa.
-Biết viết đoạn văn, bài văn tả cảnh, tả người.
-Biết trình bày miệng một bài văn tả người, tả cảnh trước tập thể.
-Biết viết đoạn văn miêu tả có độ dài khoảng 70-80 chữ
theo các chủ đề cho trước; bài văn có độ dài khoảng 300
chữ tả cảnh (tĩnh và động), tả đồ vật, loài vật, tả người
(chân dung và sinh hoạt)
-Hành chính-công vụ -Hiểu mục đích, đặc điểm của đơn.
-Biết cách viết các loại đơn thường dùng trong đời sống.
3.VĂN HỌC.
3.1.Văn bản.
-Văn bản đã học
+Truyện dân gian Việt
Nam và nước ngoài.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của một số truyền thuyết Việt Nam tiêu biểu (Sơn Tinh, Thủy Tính;
Thánh Gióng; Con Rồng cháu Tiên; Bánh chứng, bánh giầy; Sự
tích Hồ Gươm):phản ánh hiện thực đời sống, lịch sử đấu tranh dựng
nước và giữ nước, khát vọng chinh phục thiên nhiên, cách sử dụng
các yếu tố hoang đường, kì ảo.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của một số truyện cổ tích Việt Nam và nước ngoài (Thạch Sanh;
Cây bút thần; Ông lão đánh cá và con cá vàng; Em bé thông minh):
mâu thuẫn trong đời sống; khát vọng về sự chiến thắng của cái
thiện, về công bằng, hạnh phúc của nhân dân lao động, về phẩm
chất và năng lực kì diệu của một số kiểu nhân vật; nghệ thuật kì ảo,
kết thúc có hậu.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của một số truyện ngụ ngôn Việt Nam (Ếch ngồi đáy giếng; Chân,
Tay, Tai, Mắt, Miệng): các bài học, lời giáo huấn về đạo lí và lối
sống, nghệ thuật nhân hóa, ẩn dụ, mượn chuyện loài vật, đồ vật để
nói chuyện con người.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung gây cười, ý
nghĩa phê phán và nghệ thuật châm biếm sắc sảo của truyện cười
Việt Nam (Treo biển; Lơn cưới, áo mới).
-Kể lại tóm tắt hoặc chi tiết các truyện dân gian được học.
-Bước đầu biết nhận diện thể loại, kể lại cốt truyện và nêu nhận xét
về nội dung và nghệ thuật những truyền thuyết, cổ tích, truyện cười,
truyện ngụ ngôn không được học trong chương trình.
-Nhớ được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, một số chi tiết
nghệ thuật tiêu biểu và ý nghĩa của từng truyện: giải
thích nguồn gốc giống nòi (Con Rồng cháu Tiên); giải
thích các hiện tượng tự nhiên và xã hội (Sơn Tinh, Thủy
Tính;Bánh chưng, bánh giầy); khát vọng độc lập và hòa
bình (Thánh Gióng; Sự tích Hồ Gươm)
-Nhận biết nghệ thuật sử dụng các yếu tố hoang đường,
mối quan hệ giữa các yếu tố hoang đường với sự thực
lịch sử.
-Nhớ được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, ý nghĩa và
những đặc sắc nghệ thuật của từng truyện cổ tích về kiểu
nhân vật dũng sĩ tiêu diệt cái ác (Thạch Sanh), nhân vật
có tài năng kì lạ (Cây bút thần), nhân vật thông minh
mang trí tuệ nhân dân (Em bé thông minh).
-Nhớ được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, ý nghĩa và
những đặc sắc nghệ thuật khi đúc kết các bài học về sự
đoàn kết, hợp tác (Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng), về cách
nhìn sự vật một cách khách quan, toàn diện (Ếch ngồi
đáy giếng).
+Truyện trung đại Việt -Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật Nhớ được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, ý nghĩa và
Nam và nước ngoài. của một số truyện trung đại có nội dung đơn giản, dể hiểu (Mẹ hiền
dạy con; Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng; Con hổ có nghĩa):
quan điểm đạo đức nhân nghĩa, cốt truyện ngắn gọn, cách xây dựng
nhân vật đơn giản, cách sắp xếp tình tiết, sự kiện hợp lí, ngôn ngữ
súc tích.
-Biết kể lại tóm tắt hoặc chi tiết các truyện trung đại được học.
-Bước đầu biết đọc-hiểu các truyện trung đại theo đặc trưng thể
loại.
những đặc sắc nghệ thuật của từng truyện: cách ghi chép
sự việc, tái hiện sự kiện (Mẹ hiền dạy con; Thầy thuốc
giỏi cốt nhất ở tấm lòng); nghệ thuật hư cấu (Con hổ có
nghĩa).
+Truyện hiện đại Việt
Nam và nước ngoài.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của các tác phẩm (hoặc trích đoạn) truyện hiện đại Việt Nam và
nước ngoài (Bài học đường đời đầu tiên-Tô Hoài; Sông nước Cà
Mau-Đoàn Giỏi; Vượt thác-Võ Quảng; Bức tranh của em gái tôi-Tạ
Duy Anh; Buổi học cuối cùng-A.Đô-đê): những tình cảm, phẩm
chất tốt đẹp; nghệ thuật miêu tả, kể chuyện, xây dựng nhân vật,
cách chọn lọc và sắp xếp chi tiết, ngôn ngữ sinh động.
-Biết kể lại tóm tắt hoặc chi tiết các truyện hiện đại được học.
-Bước đầu biết đọc-hiểu các truyện hiện đại theo đặc trưng thể loại.
-Nhớ được cốt truyện, nhân vật, sự kiện, ý nghĩa giáo
dục của từng truyện: lối sống vì mọi người, ý thức tự phê
phán (Bài học đường đời đầu tiên; Bức tranh của em gái
tôi); tình yêu thiên nhiên, đất nước (Sông nước Cà Mau;
Vượt thác); tình yêu đất nước và ngôn ngữ dân tộc (Buổi
học cuối cùng).
-Nhận biết và hiểu vai trò của các yếu tố miêu tả trong
các truyện được học.
-Nhớ được một số chi tiết đặc sắc trong các truyện được
học.
+Kí hiện đại Việt Nam
và nước ngoài.
-Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của các bài kí hiện đại Việt Nam và nước ngoài (Cô Tô-Nguyễn
Tuân; Cây tre-Thép Mới; Lao Xao-Duy Khán; Lòng yêu nước-I.Ê-
ren-bua):tình yêu thiên nhiên, đất nước, nghệ thuật miêu tả và biểu
cảm tinh tế, ngôn ngữ gợi cảm.
-Bước đầu biết đọc-hiểu các bài kí hiện đại theo đặc trưng thể loại.
-Nhớ được những nét đặc sắc của từng bài kí: vẻ đẹp của
cảnh vật và cuộc sống con người ở vùng đảo (Cô Tô); vẻ
đẹp và giá trị của cây tre trong đời sống Việt Nam (Cây
tre); sự phong phú và vẻ đẹp của các loài chim ở làng
quê Việt Nam (Lao xao); nguồn gốc thân thuộc, bình dị
của lòng yêu nước (Lòng yêu nước).
-Nhận biết và hiểu vai trò của các yếu tố miêu tả, cách
thể hiện cảm xúc trong bài kí hiện đại.
-Nhớ được một số câu văn hay trong các bài kí được
học.
+Thơ hiện đại Việt Nam -Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của các bài thơ hiện đại Việt Nam có nhiều yếu tố miêu tả và tự sự
(Lượm-Tố Hữu; Đêm nay Bác không ngủ-Minh Huệ; Mưa-Trần
Đăng Khoa).
-Nhớ được sự giản dị của ngôn ngữ và hình ảnh thơ,
nghệ thuật tả người, cách thể hiện tình cảm (Đêm nay
Bác không ngủ; Lượm); sự trong sáng của ngôn ngữ và
cách tả cảnh thiên nhiên (Mưa).
-Nhận biết và hiểu vai trò của các yếu tố tự sự, miêu tả
trong các bài thơ được học.
-Thuộc lòng những đoạn thơ hay trong các bài thơ được
học.
-Bước đầu biết đọc-hiểu các bài thơ theo đặc trưng thể loại.
-Văn bản nhật dung -Hiểu, cảm nhận được những nét chính về nội dung và nghệ thuật
của một số văn bản nhật dụng Việt Nam và nước ngoài đề cập đến
môi trường thiên nhiên, danh lam thắng cảnh và di sản văn hóa.
-Xác định được thái độ ứng xử đúng đắn với các vấn đề trên.
-Bước đầu hiểu thế nào là văn bản nhật dụng.
3.2.Lí luận văn học. -Bước đầu hiểu thế nào là văn bản và văn bản văn học.
-Biết một số khái niệm lí luận văn học dùng trong phân tích và tiếp
nhận văn học: đề tài, cốt truyện, tình tiết, nhân vật, ngôi kể.
-Biết một vài đặc điểm thể loại cơ bản của truyện dân gian (truyền
thuyết, cổ tích, truyện cười, ngụ ngôn), truyện trung đại, truyện và
kí hiện đại.