Quản trị sản xuất và dịch vụ pdf

1
QUẢN TRỊ
SẢN XUẤT & DỊCH VỤ
Chương IV. TỔ CHỨC SẢN XUẤT
TS. NGUYỄN VĂN MINH
098 311 8969,
nguyenvm2002@gmail.com
Hà Nội, 2007
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 2
CHƯƠNG IV. TỔ CHỨC SẢN XUẤT
NỘI DUNG CHÍNH
I. Khái quát chung
II. Lựa chọn vị trí, phân bổ thiết bị, chuẩn
bị nguồn nhân lực
III. Hoạch ñịnh kế hoạch sản xuất
IV. Một số phương pháp tổ chức sản xuất
hiện ñại
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 3
I. KHÁI QUÁT CHUNG
1.1. Tổ chức sản xuất là gì?
 Là tập hợp các công việc mà nhà quản trị
phải thực hiện ñể tạo ra sản phẩm sau khi
ñã nghiên cứu và dự báo nhu cầu, thiết kế
sản phẩm, lựa chọn qui trình công nghệ và
hoạch ñịnh công suất.
 Mục ñích của tổ chức SX là lập ñược chương
trình sản xuất tối ưu
.
 Nhiệm vụ:
 Lập kế hoạch tổng thể và chi tiết;
 Tổ chức thực hiện hiệu quả;
 Kiểm tra ñiều chỉnh liên tục.
2
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 4
I. KHÁI QUÁT CHUNG
1.2. Những nội dung cơ bản của tổ chức
sản xuất
 Lựa chọn vị trí sản xuất
 Phân bổ, sắp ñặt thiết bị
 Hoạch ñịnh qui trình lao ñộng
 Lập kế hoạch sản xuất tổng thể
 Lập lịch trình sản xuất
 Theo dõi tiến ñộ thực hiện
 Kiểm tra, ñiều chỉnh, chỉnh lý.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 5
I. KHÁI QUÁT CHUNG
1.3. ðịnh hướng cơ bản khi tổ chức sản xuất
 Giảm thiểu tối ña chi phí sản xuất
 Rút ngắn tối ña thời gian của một chu kỳ sản
xuất kinh doanh
 Tối ưu hóa dự trữ
 ðảm bảo cung cấp ñầy ñủ, chính xác, ñúng hạn
các nguồn lực sản xuất
 ðảm bảo vận hành hệ thống ñồng bộ, hiệu quả.
 Tổ chức sản xuất phải phù hợp với ñặc thù và
nguồn lực của doanh nghiệp
 Muốn tổ chức sản xuất hiệu quả thì phải thực
hiện ñồng bộ tất cả các khâu.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 6
II. Lựa chọn vị trí sản xuất…
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
 Lựa chọn vị trí là chọn vùng, ñịa ñiểm ñể tổ
chức sản xuất.
 Công việc này ảnh hưởng ñến sự thành bại
của DN. Vì sao?
 Vị trí sản xuất ảnh hưởng tới tinh thần, văn hóa
kinh doanh.
 Vị trí ảnh hưởng ñến chiến lược phát triển.
 Vị trí ảnh hưởng ñến hiệu quả hoạt ñộng.
3
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 7
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
 Chu trình cơ bản ñể lựa chọn vị trí
sản xuất
1. Xác ñịnh mục ñích và tiêu chí lựa chọn
 Mục ñích khác nhau thì tiêu chí lựa chọn
sẽ khác nhau.
 ðạt lợi nhuận tối ña trước mắt-> tiêu chí?
 Tăng cường quảng bá hình ảnh -> tiêu chí?
 Phục vụ lợi ích cộng ñồng -> tiêu chí?
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 8
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
2. Xác ñịnh những yêu cầu cơ bản về thị
trường tiêu thụ và cung ứng
 Yêu cầu về nguồn nguyên vật liệu
 Yêu cầu về thì trường lao ñộng
 Yêu cầu về ñặc ñiểm của thị trường tiêu
thụ
 Yêu cầu về mối quan hệ với cộng ñồng
 Yêu cầu về giá, mặt bằng, cơ sở hạ tầng,
khí hậu, môi trường, ñiều kiện phát
triển.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 9
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
3. Xây dựng các phương án lựa chọn
 Phác thảo những nét cơ bản về một vị trí
sản xuất ñạt yêu cầu.
 Xác ñịnh những ñịa ñiểm có thể ñạt yêu
cầu (khoanh vùng). Sắp xếp theo thứ tự.
 Khảo sát vị trí cụ thể, lập phương án chi
tiết cho từng vị trí.
4. ðánh giá phương án và ra quyết
ñịnh.
4
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 10
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng ñến
quyết ñịnh lựa chọn
1. Phân tích thị trường cung ứng:
 Khoảng cách và chi phí vận chuyển;
 Năng lực của nhà cung ứng: số lượng,
trữ lượng;
 Phương thức vận chuyển;
 Chất lượng nguyên vật liệu;
 Uy tín, công nghệ, tiêu chuẩn.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 11
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
2. Phân tích thị trường tiêu thụ và ñối
thủ cạnh tranh:
 Khoảng cách ñến thị trường mục tiêu;
 Chi phí xúc tiến thương mại;
 ðặc ñiểm văn hóa, dân trí;
 Thói quen tiêu dùng, thu nhập;
 Phân bổ dân cư.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 12
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
3. Phân tích thị trường lao ñộng
 ðặc ñiểm dân số;
 Văn hóa;
 Mức lương;
 Chế ñộ bảo hiểm;
 Hoạt ñộng công ñoàn.
5
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 13
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Quan hệ với cộng ñồng và hệ thống hành chính ñịa
phương
 Các tổ chức liên quan ñến hoạt ñộng của doanh
nghiệp: trường học, chùa, cửa hàng.
 Dịch vụ công cộng: y tế, công an.
 Cơ quan quản lý nhà nước (thuế…)
 Chính sách hỗ trợ DN.
5. Một số yếu tố khác
 Giá thuê mặt bằng
 Cơ sở hạ tầng
 Yêu cầu về môi trường.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 14
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
 ðánh giá lựa chọn phương án
 Thông thường sử dụng mấy phương
pháp sau:
1) phân tích mối quan hệ giữa chi phí và số
lượng sản phẩm;
2) Xếp hạng;
3) Xác ñịnh trọng tâm;
4) So sánh chi phí vận tải.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 15
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
1. Phương pháp phân tích mối quan hệ giữa chi phí và số
lượng sản phẩm
 Ví dụ: Cho biết chi phí FC và AVC tính cho từng sản
phẩm của 4 vị trí ñược khảo sát. Biết công suất dự kiến
có thể giao ñộng trong khoảng từ 10000-15000sp/năm.
0,042004
0,021503
0,031002
0,012501
Chi phí biến ñổi,
AVC tr.ñ
Chi phí cố ñịnh, FC tr.ñðịa ñiểm
Yêu cầu: 1) lập phương án lựa chọn ñịa ñiểm tối ưu với tổng chi
phí thấp nhất; 2) Nếu công suất là 12000SP/năm thì nên chọn
ñịa ñiểm nào?
6
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 16
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
 Lời giải:
1) lập phương án so sánh theo trình tự:
 Tính tổng chi phí: TC=FC+Q.AVC
400
200
300
100
Chi phí biến ñổi, AVC
tr.ñ với Q=10000
6002004
3501503
4001002
3502501
Tổng chi phí,
tr.ñồng
Chi phí cố ñịnh,
FC tr.ñ
ðịa ñiểm
 Vẽ ñồ thị biểu diễn TC theo Q cho cả 4 vị trí.
 Dựa vào ñồ thị ñể lựa chọn.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 17
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
ðồ thị so sánh 4 vị trí lựa chọn
0
200
400
600
800
1000
0 5000 10000 12000 15000
Số lượng SP, Q
Tổn g chi phí, TC
Vị trí 1
Vị trí 2
Vị trí 3
Vị trí 4
Với số lượng SP dự kiến sẽ sản xuất là 12000, bạn sẽ chọn vị trí nào? Vì sao?
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 18
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
2. Phương pháp xếp hạng (rating)
Lập bảng xếp hạng
Vị trí 2Vị trí 1Vị trí 2Vị trí 1
82,770,61,00Tổng
13,511290800,15Chỗ ñỗ xe
14870400,2Diện tích
9,28,692860,1Chi phí bảo dưỡng
362890700,4Giá thuê mặt bằng
4480800,05Thuận tiện trong vận tải
610601000,1Khoảng cách
Kết quả so
sánh, ñiểm
ðiểm,
(max 100)
Trọng
số
Tiêu chí ñánh giá
Chọn vị trí nào? Vì sao?
7
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 19
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
3. Phương pháp xác ñịnh vị trí trọng tâm
 Dùng ñồ thị ñể xác ñịnh vị trí của trung tâm phân phối sản phẩm
trong tương lai. D1, D2, D3, D4, D5 – vị trí trọng yếu trong chiến
lược phát triển (khách hàng mục tiêu, nhà cung ứng), cần xác ñịnh vị
trí tối ưu ñể tổ chức SX hiệu quả.
D1, 10, 20
D2, 60, 66
D4, 60, 43
D5, 80, 12
D3, 50, 35
D0
0
10
20
30
40
50
60
70
0 20 40 60 80 100 120
D1
D2
D3
D4
D5
D0
Cách lựa chọn:
1. Thiết lập tọa ñộ cho các vị
trí trên bản ñồ.
2. Tính tọa ñộ chính xác cho
từ vị trí.
3. Xác ñịnh trọng tâm:
x=1/n(∑x
i
); y=1/n(∑yi).
4. Trường hợp nếu các vị trí
này có gắn liền với số
lượng (hoặc một tiêu chí
nào ñó):
x=1/n(∑x
i
q
i
)/ ∑q
i
;
y=1/n(∑y
i
q
i
)/∑q
i
.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 20
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh chi phí vận chuyển
(bài toán vận tải)
 ðầu bài
 Có m ñiểm sản xuất (nhà máy, kho bãi) cung
ứng sản phẩm A
1
, A
2
,…,A
i
, A
m
với số lượng cung
tương ứng là a
1
, a
2
,…,a
i
, a
m
 Và n ñiểm có nhu cầu tiêu thụ B
1
,B
2
,…,B
j
,B
n
với
số lượng cầu tương ứng là b
1
, b
2
,…,b
j
,b
n
.
 Giá vận chuyển từ A
i
tới B
j
là c
ij
.
 Yêu cầu:
 Lập phương án vận chuyển sao cho tổng chi phí
vận chuyển là nhỏ nhất.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 21
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh
chi phí vận chuyển
(bài toán vận tải)
 Mô hình tổng quát
Gọi c
ij
– chi phí vận
chuyển từ A
i
tới B
j
;
x
ij
– số lượng hàng hóa
cần vận chuyển;
a
i
– số lượng cung (tổng
cung)
b
j
– số lượng cầu (tổng
cầu).
L(x) – hàm biểu diễn tổng
chi phí vận chuyển.
.,1;,1,0
,
:han gioi các voi
min)(
:cho sao nh iñ Cân xác
,
1
1
1 1
njmix
bx
ax
xcXL
x
ji
m
i
jij
n
j
iij
m
i
n
j
ijij
ij
==≥







=
=
→=


∑∑
=
=
= =
8
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 22
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh chi phí vận chuyển
(bài toán vận tải)
 Cách giải:
 Thử ñiều kiện và phân loại
 ∑ai= ∑bj -> bài toán dạng ñóng;
 ∑ai ≠∑bj -> bài toán dạng mở;
 Dưới ñây là cách giải dạng ñóng.
 Giải bài toán vận tải theo 3 bước:
 Tìm nghiệm cơ sở;
 Kiểm tra tính tối ưu của nghiệm cơ sở;
 Nếu chưa tối ưu, thiết lập nghiệm cơ sở mới và
tiếp tục kiểm tra ñến khi có kết quả tối ưu.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 23
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh chi phí vận chuyển
(bài toán vận tải)
 Ví dụ:
 Có các kho A
1
, A
2
, A
3
với mức cung tương ứng là
ai: 90, 400, 110 tấn hàng.
 Khách hàng B
1
, B
2
, B
3
với mức cầu tương ứng là
bj: 140, 300, 160 tấn.
 Chi phí vận chuyển từ A
i
ñến B
j
ñược cho trong
ma trận (c
ij
:










863
514
252
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 24
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh chi phí vận chuyển (bài toán
vận tải)
 Lời giải:
 So sánh ñiều kiện
∑a
i
= ∑b
j
 Tìm nghiệm cơ sở bằng phương pháp giá trị nhỏ nhất
8
60
63
50
1103
5
100
1
300
44002
252
90
901
160300140
321b
j
a
i
.1610)(
:L(X) triGia
60050
1003000
0090
1
1
=










=
оpt
XL
X
So sánh ñiều kiện:
m+n-1≤số lượng ô sử dụng
9
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 25
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh
chi phí vận chuyển
(bài toán vận tải)
Lời giải:
 Kiểm tra tính tối ưu:
 Thêm vào hai chỉ số ui và
vj
 Cho u1=0, tính các chỉ số
còn lại theo công thức
ui+vj=Cij tại các ô không
trống;
 Nghiệm cơ sở sẽ là
nghiệm tối ưu nếu
∆ij=ui+vj-cij≤0 tại những
ô trống.
 Nếu ∆ij>0 – chuyển sang
bước tiếp theo
 Tính ta có: ∆13=5>0
7
8
60
5
100
2
160
3
32v
j
1
63
50
11
0
3
-2
1
300
440
0
2
0
52
90
901
300140
u
i
21bj
ai
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 26
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
Lời giải:
 Thay ñổi nghiệm cơ sở:
 Với ô rỗng có giá trị
∆ij>0: dựng ñường ña
giác ñi qua ô rỗng còn các
ñỉnh còn lại không rỗng,
với số ñỉnh chẵn.
 ðánh dấu (+) (-) thay ñổi
luận phiên bắt ñầu từ ô
rỗng, ngược chiều kim
ñồng hồ.
 Chuyển số lượng từ ô có
dấu (–) sang ô có dấu (+)
ñể tìm nghiệm cơ sở mới.
 Tiếp tục kiểm tra ñến khi
tìm ñược nghiệm tối ưu thì
thôi.
- +
+ -
50
90
60
-
+
+ -
50+60=110
90-60=30 60










=
00110
1003000
60030
X
:
moi

so

co

nghiem

co

Ta
2
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 27
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
Lời giải:
 Tiếp tục kiểm
tra tính tối ưu:
Ta có
∆21=1>0
;
Thực hiện chuyển
ñổi tiếp tục
- +
+ -
30
100
.1280)(
00110
7030030
9000
X
:moi so co nghiem co Ta
3
3
=










=
opt
XL
60
- +
+ -
30
0
70
90=60+30
10
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 28
2.1. Lựa chọn vị trí sản xuất
4. Phương pháp so sánh chi phí vận
chuyển (bài toán vận tải)
Bài tập
: Ứng dụng bài toán vận tải
trong ñịnh vị doanh nghiệp
 DN hiện có 2 nhà máy sản xuất
và hiện ñang nghiên cứu
phương án mở nhà máy thứ 3
tại một trong hai ñịa ñiểm: Hà
Nội hoặc Hải Phòng. Ba nhà
máy này sẽ phối hợp với nhau
tạo thành một chuỗi cung ứng
thống nhất phục vụ cho 3
nhóm khách hàng chính A, B,
C. Chi phí vận tải từ 3 nhà máy
ñã có ñến khách hàng ñược cho
trong bảng. Hãy dùng bài toán
vận tải ñể ra quyết ñịnh xem
DN nên ñặt nhà máy ở ñâu thì
thuận lợi.
5131225NM3
HN
1581025NM3
HP
1412720NM2
6101730NM1
401025
CBAb
j
a
i
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 29
2.2. Phân bổ thiết bị
1. Thiết bị thường ñược phân bổ và sắp xếp lại
trong những trường hợp nào?
 Bắt ñầu sản xuất sản phẩm mới
 Thay ñổi về công suất
 Thay ñổi công nghệ
 Thay ñổi bởi những yêu cầu về bảo vệ môi
trường, luật pháp
 Tai nạn lao ñộng hoặc nguy cơ không an toàn
 Hiệu quả sản xuất kém
 Thay ñổi vì yếu tố con người.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 30
2.2. Phân bổ thiết bị
2. Các loại hình phân bổ thiết bị cơ bản
 Bố trí thiết bị theo sản phẩm (linh kiện)
 Bố trí theo qui trình công nghệ
 Bố trí cố ñịnh
 Bố trí kết hợp các cách trên.
 Bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm
 Là hình thức phân bổ thiết bị theo qui trình sản
xuất với khối lượng sản phẩm lớn, có mức ñộ
tiêu chuẩn hóa cao – sản xuất theo dây chuyền.
 Phân biệt hai loại dây chuyền:
 Dây chuyền lắp rắp
 Dây chuyền sản xuất.
11
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 31
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm – các dạng chính
Vị trí SX 1 Vị trí SX 1 Vị trí SX 1 Vị trí SX n
Bắt ñầu
Kết thúc
Trình tự làm việc
ðầu vào
Sản phẩm
cuối cùng
Khay,
Thìa, ñũa
Món mặn Món rau Cơm Canh Hoa quả
1 2 3
4
5
678
Nhân viên
A.
B.
C.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 32
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm
 Ưu ñiểm:
 Năng suất lao ñộng cao
 Lợi thế chi phí sản xuất/ñơn vị sản phẩm
 Tiêu chuẩn hóa cao, giảm thiểu chi phí
 Dễ dàng tối ưu hóa hoạt ñộng sản xuất
 Hiệu quả sử dụng nguồn lực cao
 Quản lý tốt thời gian và qui trình sản xuất
 Chuẩn hóa các hoạt ñộng hỗ trợ như: kế
toán, cung ứng, dự trữ… giảm ñược chi phí.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 33
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm
 Nhược ñiểm:
 ðơn ñiệu sẽ dễ dẫn ñến nhàm chán, thiếu sáng
tạo trong công việc.
 Thiếu ñộ mềm dẻo ñể thích ứng với những thay
ñổi của thị trường.
 Nguy cơ ngừng dây chuyền luôn luôn tiềm ẩn.
 Không phát huy hết năng lực cũng như công
suất của từng cá nhân, từng thiết bị.
 ðiều kiện thuận lợi ñể phát huy tính ỷ lại, vô
trách nhiệm, không có nhu cầu hoàn thiện công
việc tốt hết mức có thể.
12
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 34
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo qui trình sản xuất
 Phân bổ thiết bị linh hoạt theo yêu cầu
của quá trình sản xuất, tạo thành từng
nhóm, khu vực sản xuất.
 Phân bổ theo chức năng chứ không theo
trình tự.
 Thông thường ñược hình thức này sử
dụng trong các lĩnh vực dịch vụ: bệnh
viện, trường học, ngân hàng, trung tâm
bảo dưỡng.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 35
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo qui trình sản xuất (công nghệ)- mô
hình chung
Bộ phận B
Bộ phận A
Bộ phận C
Bộ phận D
Bộ phận E
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 36
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí thiết bị theo qui trình sản xuất
 Ưu ñiểm:
 Linh hoạt, ñáp ứng ñược yêu cầu ña dạng của
thị trường.
 Tính bền vững cao.
 Có nhiều cơ hôi ñể phát huy sáng tạo.
 Nhược ñiểm:
 Khó tổ chức trong sản xuất (cung ứng).
 Hiệu quả sử dụng thiết bị chưa cao.
 Năng suất thấp, giá thành cao.
 Khó khăn trong việc kiểm soát chất lượng.
 Phức tạp hơn trong cung ứng, kể toán.
13
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 37
2.2. Phân bổ thiết bị
 Bố trí cố ñịnh
 Lắp ñặt thiết bị cố ñịnh theo qui trình công nghệ
yêu cầu.
 Thường dùng trong xây dựng, ñóng tàu, chế tạo
máy, trang trại, khai thác tài nguyên.
 Vị trí cố ñịnh do ñó cần hết sức thận trọng và
tính toán kỹ trước khi ra quyết ñịnh.
 Bố trí phối hợp
 Ví dụ về cách bố trí trong siêu thị
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 38
2.2. Phân bổ thiết bị
3. Phương pháp bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm
Bước 1. Xây dựng sơ ñồ mô tả trình tự công việc (nhiệm
vụ) xuyên suốt qui trình sản xuất.
A B
DC E
5’
2’
1’ 3’ 2’
Biểu diễn qui trình công việc
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 39
2.2. Phân bổ thiết bị
3.
Phương pháp bố trí thiết bị theo cấu trúc sản phẩm

Bước 2. Tính các thông số cơ bản
 Phân biệt các chỉ số thời gian sau:
 OT – thời gian làm việc trong ngày;
 CT – thời gian của một chu kỳ - là thời gian thực có thể ñể
hoàn thành sản phẩm;
 D – số lượng sản phẩm cần sản xuất;
 N
min
- số lượng vị trí làm việc tối thiểu (dự tính);
 ∑t – tổng thời gian cần có theo thiết kế hoàn thành sản phẩm
qua N vị trí làm việc.
 Ta có:
 CT=OT/D
 N
min
= D. ∑t /OT= ∑t /CT
Bước 3. Tiến hành xây dựng phương án phân bổ vị trí làm việc
và các nhiệm vụ tương ứng.
14
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 40
2.2. Phân bổ thiết bị
3. Phương pháp bố trí thiết bị
theo cấu trúc sản phẩm
Ví dụ: Có các số liệu về thứ tự các
công việc cần thực hiện và
thời gian tương ứng cần thiết
ñể tạo nên một sản phẩm.
1. Lập sơ ñồ biểu diễn trình tự
công việc.
2. Tính thời gian của một chu
kỳ.
3. Tính số lượng vị trí làm việc
tối thiểu ñể sản xuất ñược
400sp/1ngày làm việc 8
tiếng.
4. Lên phương án bố trí bước
ñầu qui trình sản xuất nêu
trên.
∑t=3.8
0.3Kết thúcH
0.4HG
1.0GF
0.3FE
0.6FD
0.8DC
0.2EB
0.2BA
Thời gian
thực hiện
Công việc
tiếp sau ñó
Công việc
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 41
2.2. Phân bổ thiết bị
3. Phương pháp bố trí
thiết bị theo cấu
trúc sản phẩm
Giải:
1.
∑t=3.8
0.3Kết thúcH
0.4HG
1.0GF
0.3FE
0.6FD
0.8DC
0.2EB
0.2BA
Thời
gian
thực
hiện
Công
việc tiếp
sau ñó
Công
việc
a b e
c d f g h
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 42
2.2. Phân bổ thiết bị
3. Phương pháp bố trí thiết bị
theo cấu trúc sản phẩm
Giải:
2. CT=OT/D=480/400=1.2 phút
(thời gian thực của 1 chu kỳ)
3.
N=D.∑t/OT=400.3,8/480=3.
17 ~ 4 vị trí làm việc
(3,8/1,2).
4. Lên sơ ñồ phân bổ công việc
vào các vị trí làm việc tương
ứng
 Bắt ñầu từ tổng thời gian
tương ñối cho 1 vị trí làm
việc (1,2’), sắp xếp các công
việc vào vị trí theo thứ tự
trên sơ ñồ, ñến hết thời gian
cho phép thì chuyển sang vị
trí tiếp theo.
1,0
0,5 0,5
H(0,3)HH0,8
G(0,4)GG1,24
3
2
1
Vị
trí
0,2
1,2
0,3
0,6
1,2
0
0,2
1,0
1,2
Thời
gian
thực
hiện, s
G
f
f
e
E,d
E, d
B
C,b
a,(c)
Các
phương
án
0,2
F(1,0)F
0,3 F
E(0,3)
D(0,6)E

B(0,2)B
C(0,8)C,b
A(0,2)A,c
Thời gian
chờ, s
Thời
gian
tương
ứng, s
Phươn
g án
phù
hợp
15
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 43
2.2. Phân bổ thiết bị
3. Phương pháp bố trí thiết
bị theo cấu trúc sản
phẩm
Giải:
4.
1,0
0,5 0,5
H(0,3)HH0,8
G(0,4)GG1,24
3
2
1
Vị
trí
0,2
1,2
0,3
0,6
1,2
0
0,2
1,0
1,2
Thời gian
thực hiện,
s
G
f
F
e
E,d
E, d
B
C, (b)
a,(c)
Các
phương
án
0,2
F(1,0)F
0,3 F
E(0,3)
D(0,6)E

B(0,2)B
C(0,8)C,b
A(0,2)A,c
Thời
gian chờ,
s
Thời gian
tương
ứng, s
Phương
án phù
hợp
a b e
c d
f g h
1 2 3 4
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 44
2.2. Phân bổ thiết bị
4. Phương pháp bố trí thiết bị theo qui trình
sản xuất
 Chuẩn bị dữ liệu cần thiết:
 Danh sách các bộ phận, ñộ lớn tương ñối, bố cục
diện tích mà các bộ phận này sẽ ñược phân bổ.
 Dòng chảy công việc giữa các bộ phận.
 Khoảng cách giữa các bộ phận, chi phí vận
chuyển giữa các bộ phận này.
 Chi phí ñể tiến hành bố trí theo phương án ñang
thiết kế.
 Những yêu cầu ñặc biệt.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 45
2.2. Phân bổ thiết bị
4. Phương pháp bố trí thiết bị theo qui trình
sản xuất
 Sử dụng Lưới Muther (mang tên người ñề
xướng Richard Muther)
 Nguyên tắc:
 dựa vào ñánh giá chủ quan của người khảo sát
thiết lập mối quan hệ giữa các bộ phận trong tổ
chức.
 Biểu diễn mối quan hệ này vào mô hình lưới.
 Dựa vào mô hình này ñể thiết lập nên sơ ñồ bố
trí các bộ phận.
16
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 46
2.2. Phân bổ thiết bị
4. Phương pháp bố trí
thiết bị theo qui trình
sản xuất
 Lưới Muther: ñánh giá
mức ñộ quan trọng
trong mối quan hệ
giữa 2 bộ phận
 A – hết sức quan
trọng
 E – rất quan trọng
 I – quan trọng
 O – bình thường
 U – không quan trọng
 X – không cần thiết
Bộ phận 6
Bộ phận 5
Bộ phận 4
Bộ phận 3
Bộ phận 2
Bộ phận 1
A
E X
O
U
X
O
A
A
X
A
U
I
A
A
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 47
2.2. Phân bổ thiết bị
4. Phương pháp bố trí
thiết bị theo qui trình
sản xuất
 Lập bảng thể hiện mối
quan hệ:
Bộ phận 6
Bộ phận 5
Bộ phận 4
Bộ phận 3
Bộ phận 2
Bộ phận 1
A
E X
O
U
X
O
A
A
X
A
U
I
A
A
5-6
4-6
3-5
3-42-6
3-61-3
1-41-2
Mối quan hệ XMối quan hệ A
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 48
2.2. Phân bổ thiết bị
4. Phương pháp bố trí
thiết bị theo qui trình
sản xuất
 Dựng sơ ñồ, bắt ñầu từ
bộ phận lặp lại nhiều
nhất trong bảng quan
hệ A (Hình b).
 Tiếp tục bổ sung các
mối quan hệ A (c)
 Biểu diễn các mối
quan hệ X (d)
 So sánh, ñưa ra quyết
ñịnh cuối cùng (e)
5-6
4-6
3-5
3-42-6
3-61-3
1-41-2
Mối quan
hệ X
Mối quan
hệ A
2
6
4
5
2
6
4
5
1
3
3
4
1
6
b)
c) d)
a)
453
621
e)
17
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 49
2.3. Hoạch ñịnh qui trình lao ñộng
(Tự tìm hiểu)
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 50
III. Ho
ạch ñịnh kế hoạch sản xuất
3.1. Hoạch ñịnh kế hoạch tổng thể
Sơ ñồ tổng quát
Chiến lược
phát triển
ðiều kiện
môi trường
Dự báo
nhu cầu
Kế hoạch kinh doanh
(Business Plan)
Kế hoạch sản xuất
Lịch kiểm soát tiến ñộ
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 51
3.1. Hoạch ñịnh kế hoạch tổng thể
Kế hoạch ngắn hạn
Kế hoạch chi tiết về
- công suất máy;
- Khối lượng SX
từng chu kỳ;
-Qui trình làm việc
ñối với từng vị trí
sản xuất
Kế hoạch trung hạn
Kế hoạch chung về:
-Lao ñộng;
-Khối lượng SP;
-Dự trữ;
-Chi phí phát sinh;
-ðối tác
Kế hoạch dài hạn
-Công nghệ;
-Công suất dài hạn;
-Phân bổ thiết bị;
-Vị trí nhà máy;
-Thiết kế qui hoạch
Ngắn hạn
Trung hạn
Dài hạn
Phân loại kế hoạch
18
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 52
3.1. Hoạch ñịnh kế hoạch tổng thể
Chuẩn bị thông tin cho
kế hoạch tổng thể
Thông tin dự báo
Thông tin về nguồn lực
Chiến lược,
chính sách phát triển DN
Dự báo thị trường, sản phẩm, cạnh tranh
Chi phí sản xuất
Nhân lực, công suất, thiết bị…
Chính sách chọn ñối tác, chiến lược sản xuất
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 53
Bảng kế hoạch tổng thể
Tổng
cộng
0
140
100
180
(80)
-
40
280
400
4
0
170
180
160
20
-
40
280
300
3
0
120
160
80
80
-
0
280
200
2
0Số lượng ñơn hàng
chậm tiến ñộ
40mức trung bình
80cuối kỳ
0 ñầu kỳ
Dự trữ
80Sản xuất – Dự báo
-bên ngoài
0 vượt ñịnh mức
280bình thường
Sản xuất
200Dự báo
1Giai ñoạn
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 54
Bảng kế hoạch tổng thể
$820$850$680$600Tổng cộng:
000$0Số lượng ñơn hàng
chậm tiến ñộ
140170120$40Dự trữ
phát sinh
bên ngoài
120120 vượt ñịnh mức
560560560$560bình thường
Sản xuất
Chi phí
Tổng
cộng
4321Giai ñoạn
Chi phí sản xuất:
bình thường - $2/1ðVSP dự trữ - $1/1giai ñoạn/sp
vượt ñịnh mức - $3/1ðVSP chậm ñơn hàng - $5/sp
bên ngoài - $6/1ðVSP
19
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 55
3.2. Lập lịch trình sản xuất
 Tự nghiên cứu
 Phần dùng biểu ñồ Gantt ñể lập lịch
trình sản xuất sẽ giới thiệu ở phần
tiếp sau.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 56
IV. M
ột số ph
ương pháp t
ổ chức
sản xuất hiện ñại
4.1. Biểu ñồ GANNT
 Biểu ñồ GANTT biểu diễn mối tương
quan giữa hoạt ñộng và thời gian.
 Hoạt ñộng ñược liệt kê từ trên xuống
dưới, còn thời gian ñi từ trái sang
phải.
 Ví dụ: Dự án Văn phòng ñại diện
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 57
Dự án: Mở văn phòng ñại diện
Các công việc của dự án
Biểu ñồ GANTT
1Chuyển tới và khai
trương
H
2Bố trí trang thiết bị và
ñồ gỗ
G
2Lắp ñặt hệ thống hạ
tầng
F
3ðặt mua trang thiết bị
văn phòng
E
3ðào tạo nhân viên mớiD
2Chuẩn bị nhân sựC
3Xác ñịnh vị trí ñặt văn
phòng
B
1Lập và duyệt kế hoạchA
TG,
tuần
Tên hoạt ñộngKý
hiệu
H
G
F
E
D
C
B
A
t10t9t8t7t6t5t4t3t2t1
Ưu ñiểm: ðơn giản, ai cũng dùng
ñược;
Nhược ñiểm: Chỉ dành cho những
dự án ñơn giản, không thể hiện
ñược mối quan hệ giữa các công
việc và thời gian thực hiện
20
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 58
4.2. Phương pháp CPM và PERT
1. Giới thiệu
chung về sơ ñồ
mạng lưới
 Mạng lưới theo
công việc
 Mỗi công việc
sẽ ñược biểu
diễn bằng một
hình chữ nhật,
mũi tên nối kết
các công việc.
LFSLS
Tên công việc (I)
EFTES
Thời gian dự trữSlack TimeS
TG tiến hành công
việc
Time for ActivityT
TG kết thúc muộn
nhất
Latest FinishingLF
TG kết thúc sớm nhấtEarliest finishingEF
TG bắt ñầu muộn
nhất
Latest starting LS
Thời gian bắt ñầu
sớm nhất
Earliest Starting
Time for Activity
ES
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 59
Mạng lưới theo công việc
 Dự án Mở văn phòng ñại diện
A
B
C
E
F
G
H
D
H
G
F
E

hiệu
Chuyển tới và khai trương
Bố trí trang thiết bị và ñồ gỗ
Lắp ñặt hệ thống hạ tầng
ðặt mua trang thiết bị văn phòng
Tên hoạt ñộng
ðào tạo nhân viên mớiD
Chuẩn bị nhân sựC
Xác ñịnh vị trí ñặt văn phòngB
Lập và duyệt kế hoạchA
Tên hoạt ñộngKý
hiệu
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 60
Mạng lưới theo sự kiện
 Mô hình mạng lưới theo
sự kiện còn ñược gọi là
mô hình mạng IJ vì mỗi
công việc ñược biểu diễn
thông qua hai ñiểm nút:
(I)- ñiểm bắt ñầu và (J)
– ñiểm kết thúc.
 Có hai cách ñể biểu diễn:
 Mô tả sự kiện tại các
ñiểm nút: A-o-N
(Activity on Node)
 Mô tả sự kiện trên mũi
tên: A-o-A (Activity on
Arrow)
I ES
LS S
J EF
LF S
A-o-N
I J
A-o-A
LS LF
ES T EF
21
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 61
Mạng lưới theo sự kiện (A-o-N)
 Dự án Mở văn phòng ñại diện
H
G
F
E

hiệu
Chuyển tới và khai trương
Bố trí trang thiết bị và ñồ gỗ
Lắp ñặt hệ thống hạ tầng
ðặt mua trang thiết bị văn phòng
Tên hoạt ñộng
ðào tạo nhân viên mớiD
Chuẩn bị nhân sựC
Xác ñịnh vị trí ñặt văn phòngB
Lập và duyệt kế hoạchA
Tên hoạt ñộngKý
hiệu
1 2
3
4
5
6 7
A
B
C
D
E
F
G
H
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 62
ðôi nét về CPM và PERT
 CPM (Critical Path Method) và PERT (Program Evalution
And Review Technique) là hai phương pháp xuất hiện
cùng lúc, ñộc lập vào những năm 50 TK20 nhằm hỗ trợ
quản lý các dự án lớn.
 CPM – còn gọi là phương pháp ñường Găng do J.Kelly
(Remington Rand) và R. Uolker (Du Pont) xây dựng ñể
quản lý các dự án lớn trong ngành hóa – thực phẩm.
 PERT – là kết quả của sự hợp tác của các chuyên gia
thuộc công ty tư vấn Booz, Allen & Hamilton; tập ñoàn
Lockheen Aircraft dưới sự chủ trì của Hải Quân Mỹ nhằm
ñẩy nhanh tiến ñộ thực hiện dự án chế tạo tên lửa Polais
trong thời kỳ chiến tranh lạnh.
 Hiện nay hai phương pháp này xích lại gần nhau, bổ
sung cho nhau.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 63
ðôi nét về CPM và PERT
 CPM và PERT ñược dùng ñể giải
quyết các vấn ñề sau:
1. Biểu diễn các hoạt ñộng của một dự án.
2. ðánh giá thời gian thực hiện từng công
việc và toàn bộ dự án.
3. Xác ñịnh thời gian tối thiểu ñể hoàn
thành dự án (ñường găng).
4. Xác ñịnh thời gian dự trữ có thể.
5. So sánh chi phí – thời gian, xác ñịnh khả
năng rút ngắn thời gian của dự án.
22
â Nguyn Vn Minh,
H ni, 2006-2007.
T chc sn xut 64
Ký hiu dựng trong CPM & PERT
Là một hoạt động h cấu, không có thời gian thực, đợc dùng để bảo đảm tính lôgíc
của mạng lới.
Hoạt động o
Thời gian dự trữ của một hoạt động bằng (LS-ES) hay
(LF-EF)
Thời gian dự tr (rỗi)S
Là thời gian hoàn thành chậm nhất của một hoạt độngThời gian hoàn thành chậm nhấtLF
Là thời gian hoàn thành sớm nhất của một hoạt độngThời gian hoàn thành sớm nhấtEF
Là thời gian muộn nhất mà một hoạt động có thể bắt đầu mà không ảnh hởng đến
tiến độ của dự án
Thời gian bắt đầu chậm nhấtLS
Là thời gian sớm nhất mà một hoạt động có thể bắt đầuThời gian bắt đầu sớm nhấtES
Là thời gian có xác suất gần với thực tế nhất đủ để thực hiện hoạt độngThời gian thực hiệnt
m
Là thời gian đủ để thực hiện hoạt động trong điều kiện bất lợi nhấtThời gian bi quant
p
Là thời gian đủ để thực hiện hoạt động trong điều kiện thuận lợi nhấtThời gian lạc quant
o
Là thời gian thực hiện hoạt động trong ủiu kin bỡnh thng (ủỏnh giỏ ch quan)
Thời gian mong đợi của một hoạt độngt
e
Là đờng đi trong mạng lới có tổng số thời gian thực hiện các hoạt động là dài nhất,
thờng đợc vẽ đậm hơn.
ờng gng (CP)
Sự phối hợp gia các nút và cung (mũi tên) mô t lụgic ca d ỏn Mạng lới
Một nút trong mạng lới chỉ định lúc bắt đầu hay kết thúc các hoạt độngSự kiện
Một công việc nằm trong dự án, có điểm bắt đầu và kết thúc đợc xác định.Hoạt động
ý nghĩa
Thuật ngKH
â Nguyn Vn Minh,
H ni, 2006-2007.
T chc sn xut 65
Phng phỏp CPM
CPM ủũi hi phi bit trc thi
gian d tớnh ủ hon thnh tng
cụng vic trong d ỏn.
Dựng CPM ủ cú th xỏc ủnh:
1. Thi gian ngn nht ủ hỡnh
thnh d ỏn l bao nhiờu?
2. Thi ủim no thỡ cn bt ủu v
kt thỳc tng cụng vic ca d
ỏn?
3. Nhng cụng vic no cn phi
hon thnh ủỳng hn, nhng
cụng vic no cũn cú thi gian d
tr.
Vớ d: D ỏn M vn phũng
1. Xỏc ủnh ủng gng ca mng.
2. Xỏc ủnh thi gian ngn nht ủ
hon thnh d ỏn.
3. Tớnh thi gian d tr cho mi
ủng
1 2
3
4
5
6 7
A
B
C
D
E
F
G
H
10-7=31+3+2+1=71-2-3-6-7
10-7=31+2+3+1=71-2-4-6-7
10-10=01+3+3+2+1=101-2-3-5-6-7
Thi gian
d tr
di (tun)ng
â Nguyn Vn Minh,
H ni, 2006-2007.
T chc sn xut 66
Nguyờn tc tớnh thi gian
Trong thc t vi d ỏn ln, khi lng cụng vic ti hng nghỡn,
ngi ta phi s dng mt s nguyờn tc ủ tớnh toỏn tng quỏt.
Tớnh thi gian ES v EF (thun chiu)
EF
i
= ESi + t
i
Ti ủim nỳt:
Thi gian Es
i+1
ca hnh ủng tip theo s bng chớnh thi gian EF
i
ca
hnh ủng trc ủú;
Trng hp ủim nỳt l ni kt thỳc ca nhiu cụng vic thỡ Es
i+1
ca
hnh ủng tip theo s bng giỏ tr ln nht Max(EF
i
) ca cỏc cụng
vic trc ủú.
Tớnh thi gian LS v LF (nghch chiu)
LS
i
= LF
i
t
i
Ti ủim nỳt:
Thi gian LF
i-1
ca hnh ủng trc ủú s bng thi gian LS
i
ca hnh
ủng i.
Trng hp ủim nỳt l ni bt ủu ca nhiu cụng vic thỡ Lfi-1 s
bng giỏ tr nh nht Min(LS
i
).jhjhoo
Tớnh thi gian d tr
S = LS-ES hoc S=LF-EF.
23
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 67
Tính ch
ỉ số thời gian cho dự án Mở
văn phòng
1 2
3
5
6
4
7
A
B
C
E
F
D
G
H0 1 1
1
3
4
4
3
7 7
2
9
9 1 10
4
2
6
1
2 3
3
3
6
1 2
3
5
6
4
7
A
B
C
E
F
D
G
H
0 1
0 1 1
1
1
3
4
4
4
4
3
7
7 7
7
2
9
9
9 10
9 1 10
7
4
2 9
6
4
1
2
6
3
6
3
3
9
6
1)
2)
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 68
K
ết qủa tính toán thời gian của dự
án Mở văn phòng
Có9-9=0109109G,F,DH(6-7)
Có7-7=09797EG(5-6)
Không7-4=39764BF(3-6)
Có4-4=07474BE(3-5)
Không6-3=39663CD(4-6)
Không4-1=36431AC(2-4)
Có1-1=04141AB(2-3)
Có0-0=01010 A (1-2)
Có / không trên
ñường găng
Thời gian
dự trữ (S)
LFLSEFESHð trước
ñó

hiệu
• Nếu thời gian dự trữ bằng 0 có nghĩa hoạt ñộng ñó nằm trên
ñường găng: 1-2-3-5-6-7 (A-B-E-G-H)
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 69
Tóm tắt cách sử dụng CPM
1. Xác ñịnh thứ tự công việc và thời gian thực
hiện, thời gian cho phép.
2. Vẽ sơ ñồ mạng lứơi.
3. Tính các chỉ số thời gian sớm ES&LS (lượt
ñi).
4. Tính các chỉ số thời gian muộn EF&LF (lượt
về).
5. Xác ñịnh thời gian dự trữ, s.
6. Xác ñịnh ñường găng – ñi qua nhữn ñiểm
s=0.
7. Rút ra kết luận.
24
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 70
Dùng phương pháp PERT ñ
ể tính
xác suất hoàn thành dự án
 CPM tính thời gian dựa trên các dữ liệu ñã biết, nhưng
trường hợp thời gian cho các hành ñộng không thể biết
trước thì phải làm thế nào?
 Dùng phương pháp xác suất. PERT là công cụ giúp ta giải
bài toán này.
 ðối với mỗi hành ñộng ta sẽ ñưa ra 3 cách ñánh giá về thời
gian:
 Thời gian lạc quan t
o
– là thời gian ngắn nhất ñủ ñể thực hiện
hoạt ñộng (dự án) trong ñiều kiện thuận lợi nhất.
 Thời gian bi quan (pessimistic time) t
p
– là thời gian dài nhất
ñủ ñể thực hiện hoạt ñộng trong những ñiều kiện bất lợi nhất.
 Thời gian ước tính hiện thực nhất (most likely time) t
m
– là
thời gian theo ñánh giá là gần với thực tế nhất ñể hoàn thành
hoạt ñộng.
 Thời gian thực tế dự kiến (trung bình) t
e
– chính là gí trị thời
gian trung bình của 3 ñại lượng t
o
, t
p
, t
m
.
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 71
Dùng phương pháp PERT ñ
ể tính
xác suất hoàn thành dự án
 Sử dụng ñường
phân bố chuẩn
beta ñể tính các
xác suất về thời
gian này
(
)
6
4
0 pm
e
ttt
t
+
+
=
(
)
366
2
0
2
0
2
tttt
pp
i

=







=
σ

=
2
ip
σσ
Phương sai TG của mỗi hoạt ñộng:
ðộ lệch TG của mỗi ñường:
t
o
t
e
t
m
t
p
thời gian


Vì sao giá trị trung
bình t
e
lại chia 6 mà
không chia 3?
 Tính ñược các giá
trị này rồi làm gì?
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 72
Tính th
ời gian ho
àn thành d
ự án Mở
văn phòng ñại diện
2.25/361.08210.5H
4/362321G
4/362321F
4/363432E
4/363432D
4/362321C
4/363432B
2.25/361.08210.5A
Phương
sai, σ
2
t
p
t
m
t
o
Thời gian,
t
e
Thời gian, tuầnHoạt ñộng
0.590.3477.16A-C-D-H
0.590.3477.16A-B-F-H
0.6816.5/36=0.4581.08+3+3+2+1.08=10.16A-B-E-G-H
ðộ lệch chuẩn
σ
p
của tuyến
Phương sai σ
2
của tuyến
Thời gian tuyến, t
ep
Tuyến ñường
25
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 73
Tính th
ời gian ho
àn thành d
ự án Mở
văn phòng ñại diện
0.590.3477.16A-C-D-H
0.590.3477.16A-B-F-H
0.6816.5/36=0.4581.08+3+3+2+1.08=10.16A-B-E-G-H
ðộ lệch chuẩn
σ
p
của tuyến
Phương sai σ
2
của tuyến
Thời gian tuyến, t
ep
Tuyến ñường
 Kết luận?
 A-B-E-G-H là ñường găng vời thời gian dự tính là
10,16tuần, xác suất chênh lệch thời gian này so với
thực tế là 0.68 tuần.
 Nếu muốn biết xác suất ñể dự án này hoàn thành
trong khoảng thời gian 9 tuần và 11 tuần là bao
nhiêu thì ta sẽ làm như thế nào?
?
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 74
Tính xác su
ất ho
àn thành d
ự án Mở
văn phòng ñại diện
 ðể tìm ñược xác suất hoàn
thành dự án trên trong vòng
9 và 11 tuần ta cần:
 Tính diện tích z nằm dưới
ñường phân bố chuẩn theo
công thức:
z=(thời hạn – thời gian dự
kiến)/ñộ lệch chuẩn
= (T
th
-T
ep
)/ σ
p
 Tra bảng ứng với giá trị z ta
sẽ tìm ñược giá trị xác suất
tương ứng.
 Với dự án Mở văn phòng ta
có:
 Với T=9 tuần, z=-1,7 -> xác
suất thực hiện ñược dự án
trong khoảng TG này là
4,46%
 Với T = 11tuần, z=1.235 ->
xác suất hoàn thành dự án là
89,07%.
8,8 9 0,16 11 12,2 tuần
7,16 tuần
σ=0,68
σ=0,59
z
A-B-E-G-H
A-B-F-H
© Nguyễn Văn Minh,
Hà nội, 2006-2007.
Tổ chức sản xuất 75
Tóm t
ắt cách sử dụng PERT ñể tính
xác suất hoàn thành dự án
1. Xác ñịnh thời gian to, tp, tm
2. Tính te
3. Tính phương sai và ñộ lệch chuẩn
4. Vẽ ñồ thị ñường phân bố chuẩn cho
từng ñường găng
5. Tính diện tích z
6. Dựa vào z ñể tra bảng xác ñịnh xác
suất hoàn thành dự án trong khoảng
thời gian giới hạn.